A- A A+
Ақмола облысының жұмыспен қамтуды және әлеуметтік бағдарламаларды үйлестіру басқармасы Ақмола облысының жұмыспен қамтуды және әлеуметтік бағдарламаларды үйлестіру басқармасы
Қазақстан Республикасының мемлекеттік қызметі туралы

Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызметi туралы

Қазақстан Республикасының Заңы 2015 жылғы 23 қарашадағы № 416-V ҚРЗ

Осы Заңның қолданысқа енгiзiлу тәртiбiн 69-баптан қараңыз.

Қолданушылар назарына!

Қолданушыларға ыңғайлы болуы үшiн РҚАО мазмұнды жасады.

МАЗМҰНЫ

БАСПАСӨЗ-РЕЛИЗ

Осы Заң Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызметiне кiруге, оны өткеруге, тоқтатуға байланысты қоғамдық қатынастарды реттейдi, мемлекеттiк қызметшiлердiң құқықтық жағдайын, материалдық қамтамасыз етiлуi мен әлеуметтiк қорғалуын, сондай-ақ өзге де адамдардың мемлекеттiк органдардағы қызметi мәселелерiн айқындайды.

1) "А" корпусы — кадр резервiне iрiктеудiң, конкурстық iрiктеудiң, мемлекеттiк қызметтi өткеру мен тоқтатудың ерекше тәртiбi, сондай-ақ арнайы бiлiктiлiк талаптары көзделген басқарушылық деңгейдегi мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдар;

2) "А" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметiнiң кадр резервi — "А" корпусының бос не уақытша бос мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдарына орналасуға үмiткер Қазақстан Республикасы азаматтарының Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен қалыптастырылып, жүйеленген тiзiмi;

3) "Б" корпусы — "А" корпусына енгiзiлмеген мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдар;

4) бонус — Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен мемлекеттiк қызметшiлерге қызметiнiң тиiмдiлiгiн бағалау нәтижелерi бойынша белгiленетiн ақшалай төлем;

5) бiлiктiлiк талаптары — мемлекеттiк лауазымға орналасуға үмiткер азаматтарға бiлiмi, жұмыс тәжiрибесi және құзыреттерi бойынша қойылатын талаптар;

6) Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызметi (бұдан әрi — мемлекеттiк қызмет) — мемлекеттiк қызметшiлердiң мемлекеттiк органдарда мемлекеттiк билiктiң мiндеттерi мен функцияларын iске асыруға бағытталған лауазымдық өкiлеттiктердi атқару жөнiндегi қызметi;

7) құзыреттер — нақты мемлекеттiк лауазымда кәсiби қызметтi тиiмдi түрде атқару үшiн қажеттi бiлiмнiң, икемнiң және дағдылардың жиынтығы;

8) лауазымды адам — билiк өкiлiнiң функцияларын тұрақты, уақытша немесе арнайы өкiлеттiк бойынша жүзеге асыратын не мемлекеттiк органдарда ұйымдастырушылық-өкiмдiк немесе әкiмшiлiк-шаруашылық функцияларды атқаратын адам;

9) лауазымдық өкiлеттiктер — нақты мемлекеттiк лауазыммен көзделген, мемлекеттiк қызметшiлер өз қызметiн жүзеге асыратын мемлекеттiк органдардың алдында тұрған мақсаттар мен мiндеттерге сай келетiн құқықтар мен мiндеттер;

9-1) мансаптық жоспарлау — "А" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiсiнiң лауазымдық орын ауыстыру және кәсiптiк даму кезеңдерiн анықтауға бағдарланған үрдiс;

10) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшi — Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде көзделген жағдайларды қоспағанда, өз қызметiн тұрақты кәсiби негiзде жүзеге асыратын мемлекеттiк қызметшi;

11) мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазым санаты — тиiстi бiлiктiлiк талаптары бар мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдар жиынтығы;

12) мемлекеттiк қызметшi — мемлекеттiк органда Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен республикалық немесе жергiлiктi бюджеттерден не Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң қаражатынан ақы төленетiн мемлекеттiк лауазымды атқаратын және мемлекеттiң мiндеттерi мен функцияларын iске асыру мақсатында лауазымдық өкiлеттiктердi жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының азаматы;

13) мемлекеттiк қызметшiлердiң қызметтiк әдебi (бұдан әрi — қызметтiк әдеп) — мемлекеттiк қызметшiлердiң осы Заңда және Қазақстан Республикасы мемлекеттiк қызметшiлерiнiң әдеп кодексiнде белгiленген мiнез-құлық қағидалары;

14) мемлекеттiк қызмет iстерi жөнiндегi уәкiлеттi орган (бұдан әрi — уәкiлеттi орган) — мемлекеттiк қызмет саласында бiртұтас мемлекеттiк саясатты iске асыруды жүзеге асыратын орталық атқарушы орган;

15) мемлекеттiк лауазым — нормативтiк құқықтық актiлерде белгiленген лауазымдық өкiлеттiктер шеңберi жүктелген мемлекеттiк органның құрылымдық штат бiрлiгi;

16) мемлекеттiк саяси қызметшi — тағайындалуы (сайлануы), босатылуы және қызметi саяси-айқындаушы сипатқа ие, саяси мақсаттар мен мiндеттердi iске асыруға жауаптылықта болатын мемлекеттiк қызметшi;

17) мүдделер қақтығысы — мемлекеттiк қызметшiнiң жеке басының мүдделерi өзiнiң лауазымдық өкiлеттiктерiн орындамауына немесе тиiсiнше орындамауына әкеп соғуы мүмкiн болатын кездегi мемлекеттiк қызметшiнiң жеке басының мүдделерi мен оның лауазымдық өкiлеттiктерi арасындағы қайшылық;

18) тәлiмгер — мемлекеттiк қызметке алғаш рет қабылданған мемлекеттiк қызметшiге бекiтiлетiн, оның кәсiби бейiмделуiне практикалық көмек көрсететiн мемлекеттiк қызметшi;

19) төменгi лауазым — мемлекеттiк органның штат кестесiнде көзделген лауазымдар санаттарының арасында лауазымдар тiзiлiмiне сәйкес санаты төмен тұрған болып табылатын, "Б" корпусы мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерiнiң мемлекеттiк лауазымы;

20) уақытша бос мемлекеттiк лауазым — мемлекеттiк лауазымды атқаратын мемлекеттiк қызметшiнiң iссапарға баруына, әлеуметтiк демалыста не мемлекеттiк тапсырыс негiзiнде оқуда болуына, сондай-ақ ауруы денсаулық сақтау саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган бекiтетiн еңбекке жарамсыздықтың неғұрлым ұзақ мерзiмi белгiленген аурулар тiзбесiне енген болса, науқастануы салдарынан оның қатарынан екi айдан астам уақыт жұмыс орнында болмауына байланысты уақытша бос мемлекеттiк лауазым;

21) уәкiлеттi комиссия — Қазақстан Республикасы азаматтарының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметке кiру, оны өткеру және тоқтату, сондай-ақ мемлекеттiк органдарға шетелдiк жұмыскерлердi тарту мәселелерiн қарайтын комиссия, оның ережесi мен құрамын Қазақстан Республикасының Президентi бекiтедi;

22) үстемеақы — "Б" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiсiне Қазақстан Республикасының заңнамасында айқындалған тәртiппен белгiленетiн лауазымдық айлықақысына ақшалай қосымша ақы;

23) iссапарға бару — Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен мемлекеттiк қызметшiлердiң бұрынғы жұмыс орны (мемлекеттiк лауазымы) сақтала отырып, басқа мемлекеттiк органдарда, Қазақстан Республикасының шет елдердегi мекемелерiнде және өзге де ұйымдарда мемлекеттiк лауазымдарға орналасуы.

Ескерту. 1-бапқа өзгерiс енгiзiлдi — ҚР 06.04.2016 № 484-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланған күнiнен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi).

2. Егер Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шартта осы Заңда көзделгеннен өзгеше қағидалар белгiленсе, онда халықаралық шарттың қағидалары қолданылады.

1) Қазақстан Республикасының Конституциясында, конституциялық заңдарында немесе өзге де заңнамалық актiлерiнде олар үшiн өзгеше құқықтық мәртебе айқындалған жағдайларды қоспағанда, барлық мемлекеттiк қызметшiлерге;

2) Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде реттелмеген бөлiгiнде жергiлiктi өкiлдi органдар тағайындайтын немесе Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес сайланатын мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерге;

3) Қазақстан Республикасының құқық қорғау қызметi туралы заңнамалық актiлерiнде көзделген ерекшелiктерi бар құқық қорғау қызметiн өткерiп жүрген мемлекеттiк қызметшiлерге қолданылады.

2. Осы Заңның күшi:

1) техникалық қызмет көрсетудi жүзеге асыратын және мемлекеттiк органдардың жұмыс iстеуiн қамтамасыз ететiн адамдарға;

2) Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң және оның ведомстволарының қызметшiлерi мен техникалық қызметшiлерiне;

3) Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасына сәйкес еңбек шарты негiзiнде қызметiн мемлекеттiк органдарда жүзеге асыратын адамдарға, оның iшiнде мемлекеттiк органдардың шетелдiк жұмыскерлерiне қолданылмайды.

1) заңдылық;

2) қазақстандық патриотизм;

3) мемлекеттiк билiктiң заң шығарушылық, атқарушылық және сот тармақтарына бөлiнуiне қарамастан, мемлекеттiк қызмет жүйесiнiң бiртұтастығы;

4) азаматтар құқықтарының, бостандықтарының және заңды мүдделерiнiң мемлекет мүдделерi алдындағы басымдығы;

5) мемлекеттiк органдар қызметiндегi тиiмдiлiк, нәтижелiлiк, ашықтық;

6) азаматтардың мемлекеттiк қызметке қол жеткiзуге тең құқығы;

7) азаматтардың мемлекеттiк қызметке кiруiнiң ерiктiлiгi;

8) мемлекеттiк қызметшiлердiң кәсiбилiгi;

9) меритократия — мемлекеттiк қызметшiнiң жеке сiңiрген еңбектерi мен жетiстiктерiн мойындау, оны қабiлеттерi мен кәсiби даярлығына сәйкес мемлекеттiк қызмет бабында iлгерiлету;

10) жоғары тұрған мемлекеттiк органдар мен лауазымды адамдар өз өкiлеттiктерi шегiнде қабылдаған шешiмдердi орындаудың бағынысты мемлекеттiк қызметшiлер мен төмен тұрған мемлекеттiк органдардың мемлекеттiк қызметшiлерi үшiн мiндеттiлiгi;

11) мемлекеттiк қызметшiлердiң бақылауда болуы және есептiлiгi;

12) мемлекеттiк қызметшiлердiң лауазымдық мiндеттерiн орындамағаны не тиiсiнше орындамағаны және өздерiнiң лауазымдық өкiлеттiктерiн асыра пайдаланғаны үшiн жеке жауаптылығы;

13) әдептiлiк;

14) құқық бұзушылықтарға төзбеушiлiк;

15) мемлекеттiк құпияларды немесе заңмен қорғалатын өзге де құпияны құрайтын қызметтi қоспағанда, қоғамдық пiкiр мен жариялылықты ескеру;

16) мемлекеттiк қызметшiлердiң құқықтық және әлеуметтiк қорғалуы;

17) мәнi бiрдей жұмыстарды орындағаны үшiн еңбекақыны тең төлеу;

18) мемлекеттiк қызметшiлердi лауазымдық мiндеттерiн үлгiлi атқарғаны, мiнсiз мемлекеттiк қызметi, ерекше маңызды және күрделi тапсырмаларды орындағаны үшiн көтермелеу;

19) мемлекеттiк қызметшiлердi оқытудың және қажеттi құзыреттерiн дамытудың үзiлiссiз болуы;

20) мемлекеттiк қызметшiлердi даярлаудың, қайта даярлаудың және олардың бiлiктiлiгiн арттырудың практикалық бағдарлануы қағидаттарына негiзделедi.

2. Мемлекеттiк органдарда саяси партиялардың ұйымдарын құруға жол берiлмейдi. Мемлекеттiк қызметшiлер лауазымдық өкiлеттiктерiн атқару кезiнде Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарын басшылыққа алады және саяси партиялардың, қоғамдық бiрлестiктер мен олардың органдарының шешiмдерiне байланысты болмайды.

Аумақтық бөлiмшелер өз қызметiн уәкiлеттi орган Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес белгiлеген құзырет шегiнде жүзеге асырады.

2. Уәкiлеттi орган:

1) Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасын жетiлдiру жөнiнде ұсыныстар әзiрлейдi, сондай-ақ өз құзыретi шегiнде Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен нормативтiк құқықтық актiлер қабылдайды;

2) мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдар санаттарына қойылатын үлгiлiк бiлiктiлiк талаптарын әзiрлейдi және бекiтедi;

3) мемлекеттiк қызмет персоналы жөнiндегi автоматтандырылған бiрыңғай дерекқорды (ақпараттық жүйенi) қалыптастыру бойынша жалпы үйлестiрудi қоса алғанда, мемлекеттiк саяси және әкiмшiлiк қызметшiлерiнiң кадр құрамының жай-күйiне, сондай-ақ мемлекеттiк қызметтiң мемлекеттiк саяси және әкiмшiлiк лауазымдарына мониторинг жүргiзедi;

4) "А" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметiнiң кадр резервiн қалыптастырады;

5) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi, мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдарға орналасуға кандидаттарды және құқық қорғау қызметiне кiретiн азаматтарды тесттен өткiзу тәртiбiн, бағдарламаларын және оны ұйымдастыруды айқындайды;

6) осы Заңға сәйкес мемлекеттiк саяси және әкiмшiлiк қызметшiлер лауазымдарының тiзiлiмiн, сондай-ақ актiлердi әзiрлейдi және Қазақстан Республикасының Президентiне бекiтуге ұсынады;

7) министрлiктер мен орталық мемлекеттiк органдардың жауапты хатшыларының және аппарат басшыларының мәртебесi мен өкiлеттiктерiн айқындайтын актiлердi әзiрлейдi және Қазақстан Республикасының Президентiне бекiтуге ұсынады;

7-1) мемлекеттiк қызметшiлердi халықаралық және басқа ұйымдарға iссапармен жiберу тәртiбiн әзiрлейдi;

7-2) лауазымдық жалақы белгiлеуге құқық беретiн мемлекеттiк қызметшiлердiң жұмыс өтiлiн есептеу тәртiбiн әзiрлейдi;

7-3) "А" корпусы мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерi үшiн мансаптық жоспарлау тәртiбiн әзiрлейдi;

7-4) жыл сайын Қазақстан Республикасындағы мемлекеттiк қызметтiң жағдайы туралы ұлттық баяндаманы қалыптастырады және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен әрi қарай Қазақстан Республикасының Президентiне ұсыну үшiн Қазақстан Республикасының Үкiметiне енгiзедi;

8) мемлекеттiк органдардың мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi, оның iшiнде шет елдерде даярлау, қайта даярлау және олардың бiлiктiлiгiн арттыру мәселелерi жөнiндегi қызметiн үйлестiредi;

9) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi даярлау, қайта даярлау және олардың бiлiктiлiгiн арттыру бойынша мемлекеттiк тапсырысты қалыптастыру мен орналастыруды үйлестiредi;

10) мемлекеттiк органдардың Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасын сақтауын, мемлекеттiк қызметшiлердiң қызметтiк әдептi сақтауын, мемлекеттiк қызметтер көрсету сапасын Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мемлекеттiк бақылауды жүзеге асырады;

11) мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға орналасуға арналған конкурстарды өткiзу тәртiбiн айқындайды;

12) кандидаттың қойылатын бiлiктiлiк талаптарына сай келуi бөлiгiнде мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға тағайындауды келiседi;

13) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiнiң лауазымдық нұсқаулығын әзiрлеу мен бекiту тәртiбiн айқындайды;

14) персоналды басқару қызметi (кадр қызметi) туралы үлгiлiк ереженi бекiтедi;

15) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметтiң кадрдағы iс қағаздарын жүргiзу құжаттарының үлгiлiк нысандарын әзiрлейдi және бекiтедi;

16) осы Заңды және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiн бұзып қабылдаған шешiмдерiнiң күшiн жою туралы лауазымды адамдар мен мемлекеттiк органдарға ұсыныстар енгiзедi;

17) мемлекеттiк органдарға Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мемлекеттiк қызмет мәселелерi бойынша тексеру нәтижелерiнде анықталған бұзушылықтарды жою туралы өз құзыретi шегiнде қаралуы мiндеттi ұсынулар енгiзедi;

18) мемлекеттiк қызмет мәселелерi бойынша халықаралық шарттардың жобаларын дайындауға қатысады;

19) мемлекеттiк органдарда персоналды басқару тиiмдiлiгiн бағалауды жүзеге асырады;

20) персоналды басқару қызметтерiнiң (кадр қызметтерiнiң) жұмысына әдiснамалық басшылық жасауды үйлестiредi және жүзеге асырады;

21) мемлекеттiк органдардың немесе лауазымды адамдардың Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасын бұзу, сондай-ақ қызметтiк әдептi сақтау мәселелерi бойынша әрекеттерi (әрекетсiздiгi) мен шешiмдерiне жеке және заңды тұлғалардың шағымдарын қарайды;

22) мемлекеттiк органдардың мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердiң тағылымдамадан өтуiн ұйымдастыру жөнiндегi қызметiн үйлестiрудi жүзеге асырады;

23) осы Заңда, Қазақстан Республикасының өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнде көзделген өзге де функцияларды жүзеге асырады.

3. Уәкiлеттi органның облыстарда, республикалық маңызы бар қалаларда, астанада Әдеп жөнiндегi кеңестерi болады, олар туралы ереженi уәкiлеттi органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасының Президентi бекiтедi.

4. Уәкiлеттi органның және оның аумақтық бөлiмшелерiнiң шешiмдерi бұйрықтар нысанында ресiмделедi.

Ескерту. 5-бапқа өзгерiс енгiзiлдi — ҚР 06.04.2016 № 484-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланған күнiнен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi).

1) мемлекеттiк органның құрылымдық бөлiмшелерiнiң Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасын орындауы жөнiндегi қызметiн үйлестiредi;

2) тәртiптiк, конкурстық және кадр мәселелерi жөнiндегi өзге де комиссиялардың қызметiн ұйымдастырады;

3) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердiң жұмысын бағалауды жүргiзу, конкурстық iрiктеу, мемлекеттiк қызметшiлердi қызмет бабында iлгерiлету, қызметтiк тергеп-тексеру, мемлекеттiк қызметшiлердi тәртiптiк жауаптылыққа тарту, мемлекеттiк қызметшiлердi қызметтен шығару рәсiмдерiнiң сақталуын қамтамасыз етедi;

4) кадрлар iрiктеудi ұйымдастырады, мемлекеттiк қызметшiлердiң мемлекеттiк қызметтi өткеруiне байланысты құжаттарды ресiмдейдi, мемлекеттiк қызметшiлердiң дербес деректерiн, мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердiң жұмысын бағалау және оқудан өту нәтижелерi туралы мәлiметтердi, оның iшiнде мемлекеттiк қызмет персоналы бойынша автоматтандырылған бiрыңғай дерекқорда (ақпараттық жүйеде) есепке алуды жүзеге асырады;

5) мемлекеттiк қызметте болуға байланысты шектеулердiң сақталуын қамтамасыз етедi;

6) мемлекеттiк қызметшiлердiң тағылымдамадан өтуiн, тәлiм алуын, жұмысын бағалауды, оларды даярлауды, қайта даярлауды және бiлiктiлiгiн арттыруды белгiленген мерзiмдерге сәйкес ұйымдастырады, мемлекеттiк қызметшiлердi көтермелеудi қолдану тәртiбiн әзiрлейдi;

7) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген өзге де өкiлеттiктердi жүзеге асырады.

2. Персоналды басқару қызметi (кадр қызметi) мемлекеттiк органның басқа құрылымдық бөлiмшелерiнен ұйымдық жағынан дербес болады, жауапты хатшыға немесе аппарат басшысына, ал жауапты хатшы және аппарат басшысы лауазымдары енгiзiлмеген мемлекеттiк органдарда мемлекеттiк органның басшысына тiкелей бағынады.

3. Облыстарда, республикалық маңызы бар қалаларда, астанада, аудандарда, қалаларда тиiстi әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiктердiң бюджеттерiнен қаржыландырылатын атқарушы органдар үшiн персоналды басқарудың бiрыңғай қызметiн (кадр қызметiн) Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасына сәйкес құруға жол берiледi. Жергiлiктi бюджеттерден қаржыландырылатын облыстық, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың, аудандық, қалалық атқарушы органдардың персоналды басқарудың бiрыңғай қызметi (кадр қызметi) осы атқарушы органдардың басшыларын тағайындауға құқығы бар лауазымды адамның (органның) шешiмiмен құрылады.

Орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының аудандық, қалалық аумақтық бөлiмшелерi үшiн орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының өңiраралық немесе облыстық аумақтық бөлiмшесiнде персоналды басқарудың бiрыңғай қызметiн (кадр қызметiн) құруға жол берiледi. Аудандық, қалалық аумақтық бөлiмшелердiң персоналды басқарудың бiрыңғай қызметi (кадр қызметi) орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының өңiраралық немесе облыстық аумақтық бөлiмшесi басшысының немесе жоғары тұрған органның шешiмiмен құрылады.

2. Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер үшiн мемлекеттiк лауазымдардың санаттары белгiленедi. Мемлекеттiк саяси қызметшiлер үшiн мемлекеттiк лауазымдардың санаттары белгiленбейдi.

3. Мемлекеттiк саяси және әкiмшiлiк қызметшiлер лауазымдарының тiзiлiмiн уәкiлеттi органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасының Президентi бекiтедi.

Қазақстан Республикасының азаматтары мемлекеттiк қызметшi мәртебесiне Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасында белгiленген тәртiппен мемлекеттiк лауазымға тағайындалған немесе сайланған кезден бастап ие болады және мемлекеттiк қызметтi тоқтатқан кезден бастап одан айрылады.

1) Қазақстан Республикасының азаматтарына Қазақстан Республикасының Конституциясында және заңдарында кепiлдiк берiлетiн құқықтар мен бостандықтарды пайдалануға;

2) өзiне мәлiм болған сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтың анық жағдайлары туралы өзi жұмыс iстейтiн мемлекеттiк орган басшылығының және (немесе) құқық қорғау органдарының назарына жеткiзген жағдайда Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес құқықтық және өзге де қорғалуға;

3) еңбегiнiң қорғалуына, денсаулығының сақталуына, қауiпсiз және тиiмдi жұмыс iстеу үшiн қажеттi еңбек жағдайларына;

4) әлеуметтiк және құқықтық қорғалуға;

5) өзiнiң лауазымдық өкiлеттiктерi шегiнде мәселелердi қарауға және олар бойынша шешiмдер қабылдауға қатысуға, тиiстi органдар мен лауазымды адамдардың оларды орындауын талап етуге;

6) лауазымдық өкiлеттiктерiн атқару үшiн ұйымдарға белгiленген тәртiппен баруға;

7) басшыдан мемлекеттiк қызметшi атқарып отырған мемлекеттiк лауазымға сәйкес мiндеттердi және лауазымдық өкiлеттiктер көлемiн дәл айқындап берудi талап етуге;

8) жеке басының қадiр-қасиетiнiң құрметтелуiне, басшылар, өзге де лауазымды адамдар және азаматтар тарапынан өзiне әдiл және құрметпен қарым-қатынас жасалуына;

9) өзi атқаратын мемлекеттiк лауазымға, жұмыс сапасына, тәжiрибесiне және осы Заңда белгiленген өзге де негiздерге қарай ынталандырылуына және еңбекақы төленуiне;

10) тиiстi бюджет қаражаты және Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң қаражаты есебiнен даярлануға, қайта даярлануға және бiлiктiлiгiн арттыруға;

11) мемлекеттiк орган оны Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жоғары оқу орнынан кейiнгi бiлiм беру бағдарламалары бойынша мемлекеттiк тапсырыс шеңберiнде оқуға немесе тағылымдамадан өтуге жiберген жағдайларда, сондай-ақ Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген өзге де жағдайларда жұмыс орнының (мемлекеттiк лауазымының) сақталуына;

12) өзiнiң мемлекеттiк қызмет өткеруiне қатысты материалдармен кедергiсiз танысуға, қажет болған жағдайларда жеке түсiнiктемелер беруге;

13) бiлiктiлiгi, құзыреттерi, қабiлетi, сiңiрген еңбегi және өзiнiң лауазымдық мiндеттерiн адал орындауы ескерiле отырып, мемлекеттiк қызмет бабында iлгерiлетiлуге;

14) мемлекеттiк қызметшiнiң пiкiрiнше негiзсiз айып тағылған жағдайда қызметтiк тергеп-тексерудi талап етуге;

15) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық үшiн не мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық үшiн оның жауаптылығын қарау жағдайларын қоспағанда, мемлекеттiк қызметтен өз қалауы бойынша шығарылуға;

16) зейнетақымен және әлеуметтiк қамсыздандырылуға;

17) лауазымдық өкiлеттiктерiн атқару үшiн қажеттi ақпарат пен материалдарды белгiленген тәртiппен алуға;

18) жоғары тұрған мемлекеттiк органдар мен лауазымды адамдарға мемлекеттiк қызметтi жетiлдiру жөнiнде ұсыныстар енгiзуге құқығы бар.

Мемлекеттiк қызметшiнiң өзге де құқықтары Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде белгiленуi мүмкiн.

1) Қазақстан Республикасының Конституциясын және заңнамасын сақтауға;

2) Қазақстан Республикасының Президентi бекiткен тәртiппен мемлекеттiк қызметшiнiң антын қабылдауға;

3) азаматтар мен заңды тұлғалар құқықтарының, бостандықтары мен заңды мүдделерiнiң сақталуын және қорғалуын қамтамасыз етуге, олардың өтiнiштерiн Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен және мерзiмдерде қарауға және олар бойынша қажеттi шаралар қабылдауға;

4) функцияларын өздерiнiң лауазымдық өкiлеттiктерiне сәйкес жүзеге асыруға;

5) лауазымдық өкiлеттiктерiн жүзеге асыру кезiнде саяси партиялардың, қоғамдық және дiни бiрлестiктердiң қызметiнен бейтарап және тәуелсiз болуға;

6) қызметтiк тәртiптi сақтауға;

7) Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген шектеулердi сақтауға;

8) қызметтiк әдептi сақтауға;

9) басшылардың бұйрықтары мен өкiмдерi, жоғары тұрған органдар мен лауазымды адамдардың шешiмдерi мен нұсқаулары олардың лауазымдық өкiлеттiктерi шегiнде шығарылған болса, оларды орындауға;

10) мемлекеттiк құпияларды және заңмен қорғалатын өзге де құпияны сақтауға, оның iшiнде мемлекеттiк қызметтi тоқтатқаннан кейiн заңмен белгiленген уақыт iшiнде сақтауға, ол жөнiнде қолхат беруге;

11) лауазымдық өкiлеттiктерiн атқару кезiнде алатын, азаматтардың жеке өмiрiн, ар-намысы мен қадiр-қасиетiн қозғайтын мәлiметтердi жария етпеуге және Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген жағдайларды қоспағанда, олардан мұндай ақпарат берудi талап етпеуге;

12) мемлекеттiк меншiктiң сақталуын қамтамасыз етуге, өзiне сенiп тапсырылған мемлекеттiк меншiктi қызметтiк мақсаттарда ғана пайдалануға;

13) өздерiне мәлiм болған сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жағдайлары туралы өздерi жұмыс iстейтiн мемлекеттiк орган басшылығының және (немесе) құқық қорғау органдарының назарына дереу жеткiзуге;

14) лауазымдық мiндеттерiн тиiмдi атқару үшiн өзiнiң кәсiби деңгейi мен бiлiктiлiгiн арттыруға;

15) өздерiн жоғары оқу орнынан кейiнгi бiлiм беру бағдарламалары бойынша мемлекеттiк тапсырыс шеңберiнде оқуға жiберген мемлекеттiк органда тiкелей оқу аяқталғаннан кейiн, сондай-ақ уәкiлеттi органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасының Президентi айқындаған тәртiппен және мерзiмдерде мемлекеттiк қызметте жұмыспен өтеуге мiндеттi. Осы мiндеттеменi орындамау мемлекеттiк қызметшiнiң мемлекетке өзiн оқытуға бөлiнген бюджет қаражатын және оқумен байланысты шығындарды орындалмаған мiндеттемелерге бара-бар өтеуiне әкеп соғады;

16) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мемлекеттiк органның ақпараттық ресурстарымен жұмыс процесiнде ақпараттық қауiпсiздiктi қамтамасыз етуге мiндеттi.

Мемлекеттiк қызметшiлердiң өзге де мiндеттерi Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде белгiленуi мүмкiн.

2. Мемлекеттiк органдардың бiрiншi басшылары болып табылатын мемлекеттiк саяси қызметшiлердiң және облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерiнiң негiзгi функциялары мыналар болып табылады:

1) мемлекеттiк органның мақсаттарын, тиiстi аумақты дамыту мақсаттарын айқындау;

2) мемлекеттiк саясатты тұжырымдауға, айқындауға және iске асыруға ықпал ететiн шешiмдердi қабылдау;

3) сыртқы саясат қызметi саласындағы уәкiлеттi органның келiсiмi бойынша шетелдiк дипломатиялық өкiлдiктердiң басшыларымен өзара iс-қимыл жасау;

4) Қазақстан Республикасының Парламентiнде және басқа да мемлекеттiк органдар мен ұйымдарда мемлекеттiк орган атынан өкiлдiк ету;

5) мемлекеттiк, үкiметтiк бағдарламалардың және өзге де жобалардың орындалу барысын реттеу және бағалау;

6) Қазақстан Республикасының Конституциясында, заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде көзделген өзге де функциялар.

2. Орталық мемлекеттiк органдардың аппарат басшыларының өкiлеттiктерiне:

1) мемлекеттiк органға жүктелген мақсаттарды iске асыруды ұйымдастыру;

2) өз құзыретi шегiнде мемлекеттiк органдардың құрылымдық бөлiмшелерiнiң қызметiн ұйымдастыру, үйлестiру және бақылау;

3) мемлекеттiк органның құрылымдық бөлiмшелерi туралы ережелердi бекiту;

4) егер Қазақстан Республикасының заңдарында өзгеше белгiленбесе, мемлекеттiк органның "Б" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерiн мемлекеттiк лауазымдарға тағайындау және мемлекеттiк лауазымдардан босату;

5) мемлекеттiк органның тәртiптiк және конкурстық комиссияларының қызметiне жалпы басшылықты жүзеге асыру;

6) қызметтiк тәртiптiң сақталуын бақылауды жүзеге асыру;

7) еңбек қатынастары мәселелерi жоғары тұрған лауазымды адамдардың құзыретiне жатқызылған жұмыскерлердi қоспағанда, мемлекеттiк органның мемлекеттiк қызметшiлерiн iссапарға жiберу, оларға демалыс беру, материалдық көмек көрсету, даярлау, қайта даярлау және олардың бiлiктiлiгiн арттыру, көтермелеу, үстемеақылар төлеу мәселелерiн шешу;

8) еңбек қатынастары мәселелерi жоғары тұрған лауазымды адамдардың құзыретiне жатқызылған жұмыскерлердi қоспағанда, мемлекеттiк органның мемлекеттiк қызметшiлерiнiң тәртiптiк жауаптылығы мәселелерiн шешу;

9) өз құзыретi шегiнде Қазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы iс-қимыл туралы заңнамасы талаптарының орындалуын қамтамасыз ету;

10) мемлекеттiк органның мемлекеттiк саяси қызметшiлерi қабылдаған шешiмдердiң орындалу барысын бақылау;

11) Қазақстан Республикасының заңдарында және өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнде жүктелген өзге өкiлеттiктердi жүзеге асыру жатады.

3. Облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерi аппараттары басшыларының өкiлеттiктерi "Қазақстан Республикасындағы жергiлiктi мемлекеттiк басқару және өзiн-өзi басқару туралы" Қазақстан Республикасының Заңымен белгiленедi.

4. Орталық мемлекеттiк органдардың жауапты хатшыларына, аппарат басшыларына, облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерi аппараттарының басшыларына орталық мемлекеттiк органдардың (облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың жергiлiктi атқарушы органдарының) бiрiншi басшыларының мiндеттерiн жүктеуге, сондай-ақ орталық мемлекеттiк органдардың жауапты хатшыларының, аппарат басшыларының, облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерi аппараттары басшыларының мiндеттерiн орталық мемлекеттiк органдардың (облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың жергiлiктi атқарушы органдарының) бiрiншi басшыларына және олардың орынбасарларына жүктеуге жол берiлмейдi.

5. Құқық қорғау органдарының аппараттары басшыларының өкiлеттiктерiн олардың бiрiншi басшылары айқындайды.

6. Орталық мемлекеттiк органдардың жауапты хатшылары, аппарат басшылары және облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерi аппараттарының басшылары осы бапта көзделген лауазымдық өкiлеттiктердiң орындалуына дербес жауапты болады.

7. Орталық мемлекеттiк органдардың жауапты хатшылары мен аппарат басшылары және облыс, республикалық маңызы бар қалалар және астана әкiмдерi аппараттарының басшылары функциялары мен өкiлеттiктерiн орындамаған немесе тиiсiнше орындамаған жағдайда Қазақстан Республикасының орталық мемлекеттiк органдарының басшылары, облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың әкiмдерi аталған адамдардың мемлекеттiк лауазымды одан әрi атқаруы туралы мәселеге Қазақстан Республикасының Президентi белгiлеген тәртiппен бастамашы болуға құқылы.

1) өкiлдi органның депутаты болуға;

2) педагогтiк, ғылыми және өзге де шығармашылық қызметтi қоспағанда, басқа да ақы төленетiн қызметпен айналысуға;

3) кәсiпкерлiк қызметпен айналысуға, оның iшiнде коммерциялық ұйымды басқаруға тiкелей қатысу Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес оның лауазымдық өкiлеттiктерiне кiрмейтiн болса, ұйымдық-құқықтық нысанына қарамастан, коммерциялық ұйымды басқаруға қатысуға;

4) өзi қызмет iстейтiн не өзiне тiкелей бағынысты немесе өзiнiң тiкелей бақылауындағы мемлекеттiк органда үшiншi тұлғалардың iстерi бойынша өкiл болуға;

5) өзiнiң қызметтiк жұмысын материалдық-техникалық, қаржылық және ақпараттық қамтамасыз етуге арналған құралдарды, басқа да мемлекеттiк мүлiк пен қызметтiк ақпаратты қызметтiк емес мақсаттарда пайдалануға;

6) ереуiлдi қоса алғанда, мемлекеттiк органдардың қалыпты жұмыс iстеуiне және лауазымдық мiндеттердi орындауға кедергi келтiретiн әрекеттерге қатысуға;

7) лауазымдық өкiлеттiктерiн атқаруына байланысты азаматтар мен заңды тұлғалардың көрсетiлетiн қызметтерiн жеке мақсаттарында пайдалануға құқылы емес.

2. Мемлекеттiк қызметшi мемлекеттiк лауазымға кiргеннен кейiн бiр ай iшiнде осы адамға заңды түрде тиесiлi ақшаны, сондай-ақ мүлiктiк жалдауға берiлген мүлiктi қоспағанда, өз меншiгiндегi, коммерциялық ұйымдардың жарғылық капиталындағы үлестердi, акцияларды (акцияны) және пайдаланылуы кiрiстер алуға әкелетiн өзге де мүлiктi мемлекеттiк қызметтi өткеру уақытында Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен сенiмгерлiк басқаруға беруге мiндеттi. Мүлiктi сенiмгерлiк басқару шарты нотариатта куәландырылуға жатады. Мүлiктi сенiмгерлiк басқару шартының нотариат куәландырған көшiрмесiн мемлекеттiк қызметшi нотариат куәландырған күннен бастап он күн мерзiмде жұмыс орнындағы персоналды басқару қызметiне (кадр қызметiне) ұсынады.

3. Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң мүшелерiн, Қазақстан Республикасы Конституциялық Кеңесiнiң Төрағасы мен мүшелерiн қоспағанда, мемлекеттiк қызметшiлердiң өздерiне тиесiлi облигацияларды, ашық және аралық инвестициялық пай қорларының пайларын сенiмгерлiк басқаруға бермеуiне болады.

4. Мемлекеттiк қызметшiнiң сенiмгерлiк басқаруға берiлген мүлiктен кiрiс алуға құқығы бар.

Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң мүшелерiн, Қазақстан Республикасы Конституциялық Кеңесiнiң Төрағасы мен мүшелерiн қоспағанда, мемлекеттiк қызметшiлер тұрғын-жайларын мүлiктiк жалдауға беруге құқылы.

5. Мемлекеттiк қызметшiлердiң мүлкiн сенiмгерлiк басқаруға беру қағидаларын Қазақстан Республикасының Үкiметi бекiтедi.

6. Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң Төрағасы мен оның орынбасарлары аталған мемлекеттiк лауазымдарға тағайындалған күннен бастап бiр ай мерзiмде өздерiне тиесiлi инвестициялық қорлардың пайларын, облигацияларды және коммерциялық ұйымдардың акцияларын сенiмгерлiк басқаруға беруге және сенiмгерлiк басқару шартының нотариат куәландырған көшiрмесiн Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң кадр қызметiне ұсынуға мiндеттi.

Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң Төрағасы мен оның орынбасарлары инвестициялық қорлардың пайларын, облигацияларды, коммерциялық ұйымдардың акцияларын сатып алуға құқылы емес.

1) лауазымдық өкiлеттiктерiне сәйкес осындай құқығы бар лауазымды адамдар (орган) қолданады;

2) бiрiншi тәртiптiк жазаны қолдану заңды болған және тәртiптiк жаза терiс қылықтың ауырлығына сай келген жағдайда нақ сол терiс қылық үшiн қайталап қолдануға болмайды;

3) тәртiптiк жаза Қазақстан Республикасының заңнамасында айқындалатын тәртiппен қолданылады.

9. Облыстарда, республикалық маңызы бар қалаларда, астанада, аудандарда, қалаларда тиiстi әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiктердiң бюджеттерiнен қаржыландырылатын атқарушы органдар үшiн бiрыңғай тәртiптiк комиссияны құруға жол берiледi. Жергiлiктi бюджеттерден қаржыландырылатын облыстық, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың, аудандық, қалалық атқарушы органдардың бiрыңғай тәртiптiк комиссиясы осы атқарушы органдардың басшыларын тағайындау құқығы бар лауазымды адамның (органның) шешiмi бойынша құрылады.

Орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының аудандық, қалалық аумақтық бөлiмшелерi үшiн орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының өңiраралық немесе облыстық аумақтық бөлiмшесiнде бiрыңғай тәртiптiк комиссияны құруға жол берiледi. Аудандық, қалалық аумақтық бөлiмшелердiң бiрыңғай тәртiптiк комиссиясы орталық мемлекеттiк органның және оның ведомствосының өңiраралық немесе облыстық аумақтық бөлiмшесi басшысының немесе жоғары тұрған органның шешiмi бойынша құрылады.

10. Тәртiптiк жазаны қолдану тәртiбiн Қазақстан Республикасының Президентi айқындайды.

Белгiлi бiр iс-әрекеттiң бiрыңғай құрамының үздiксiз жүзеге асырылуымен сипатталатын және оны анықтаған кезде аяқталмаған құқық бұзушылық созылмалы құқық бұзушылық деп танылады.

2. Мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылықтар жасағаны үшiн осы Заңда көзделген тәртiптiк жаза терiс қылық анықталған күннен бастап үш айдан кешiктiрiлмей қолданылады және оны терiс қылық жасалған күннен бастап бiр жылдан кешiктiрiп қолдануға болмайды.

Қылмыстық қудалау органы немесе сот қылмыстық iстi не әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы iс бойынша iс жүргiзудi тоқтатқан, бiрақ адамның iс-әрекеттерiнде осы Заңда көзделген, мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық жасау белгiлерi болған жағдайда тәртiптiк жаза қылмыстық iстi тоқтату туралы шешiм қабылданған күннен бастап үш айдан кешiктiрiлмей, бiрақ осы терiс қылық жасалған күннен бастап бiр жылдан кешiктiрiлмей қолданылады.

Қазақстан Республикасының бюджет заңнамасын бұзғаны үшiн тәртiптiк жаза терiс қылық анықталған күннен бастап үш айдан кешiктiрiлмей қолданылады және оны терiс қылық жасалған күннен бастап бiр жылдан кешiктiрiп қолдануға болмайды.

Тәртiптiк жауаптылыққа тартудың көрсетiлген мерзiмдерiне қылмыстық iс бойынша iс жүргiзу немесе әкiмшiлiк iс жүргiзу уақыты кiрмейдi.

3. Жазаны:

1) мемлекеттiк қызметшiнiң еңбекке уақытша жарамсыздығы;

2) мемлекеттiк қызметшiнiң демалыста немесе iссапарда болуы;

3) мемлекеттiк қызметшiнiң мемлекеттiк немесе қоғамдық мiндеттердi орындау уақытында өзiнiң лауазымдық мiндеттерiн орындаудан босатылуы;

4) мемлекеттiк қызметшiнiң даярлауда, қайта даярлауда, бiлiктiлiгiн арттыру курстарында және тағылымдамада болуы;

5) мемлекеттiк қызметшiнiң тәртiптiк терiс қылық жасағаны туралы мемлекеттiк органдардың актiлерiне оның сот тәртiбiмен шағым жасауы кезеңiнде қолдануға болмайды.

4. Тәртiптiк жазаны қолдану мерзiмiнiң өтуi осы баптың 3-тармағында көрсетiлген жағдайларда, сондай-ақ қылмыстық iс тоқтатылғанға не сот шешiмi заңды күшiне енгенге дейiн тоқтатыла тұрады.

2. Жауаптылыққа тартылушы мемлекеттiк қызметшiлер жоғары тұрған басшылықтың алдында, уәкiлеттi органға немесе оның аумақтық бөлiмшелерiне не сотқа мемлекеттiк органның немесе лауазымды адамның әрекеттерi мен шешiмдерiне қатысты шағым жасай алады.

2. Мемлекеттiк қызметшi мемлекеттiк органға келтiрiлген тiкелей нақты нұқсанды өтеуге мiндеттi.

3. Егер нұқсан еңсерiлмейтiн күш не аса қажеттiлiк, қажеттi қорғаныс, сондай-ақ мемлекеттiк органның мемлекеттiк қызметшiге берiлген мүлiктiң сақталуы үшiн тиiстi жағдайларды қамтамасыз ету жөнiндегi мiндеттердi орындамауы салдарынан орын алған болса, мемлекеттiк қызметшiнiң мемлекеттiк органға келтiрiлген нұқсан үшiн материалдық жауаптылығы туындамайды.

1) Қазақстан Республикасының қылмыстық-процестiк заңнамасына сәйкес лауазымдық өкiлеттiктерiн атқарудан уақытша шеттетiлуi мүмкiн;

2) мемлекеттiк қызметшiнi қызметтiк тергеп-тексеру жүргiзiлген жағдайда мемлекеттiк лауазымға тағайындау және мемлекеттiк лауазымнан шығару құқығы бар лауазымды адам (орган) жауаптылық туралы мәселе шешiлгенге дейiн, бiрақ жалақысы сақтала отырып, бiр айдан аспайтын мерзiмге лауазымдық өкiлеттiктерiн атқарудан уақытша шеттетуi мүмкiн.

Мемлекеттiк қызметшiнi лауазымдық өкiлеттiктерiн атқарудан уақытша шеттету жөнiнде лауазымдық өкiлеттiктерiне сәйкес осындай құқығы бар лауазымды адамның (органның) немесе өзiне осындай өкiлеттiктер берiлген өзге де лауазымды адамның (органның) актiсi шығарылады.

1) заңдылық қағидатын басшылыққа алуға;

2) мемлекеттiк саясатты жақтауға және оны дәйектi түрде iс жүзiне асыруға, өзiнiң әрекеттерiмен мемлекеттiк билiктiң беделiн нығайтуға, мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiндей әрекеттер жасауға жол бермеуге;

3) мемлекеттiк қызметке, мемлекетке және оның институттарына қоғамның сенiмiн сақтауға және нығайтуға;

4) жалпыға ортақ қабылданған моральдық-әдептiлiк нормаларын сақтауға;

5) Қазақстан Республикасының мемлекеттiк рәмiздерiне құрметпен қараудың үлгiсi болуға;

6) қарамағындағы мемлекеттiк қызметшiлерден лауазымдық өкiлеттiктерiнен тыс тапсырмалар орындауын талап етпеуге;

7) мемлекеттiк қызметшiлердiң қызметтiк әдебiнде көзделген өзге де әдеп қағидаларын сақтауға мiндеттi.

2. Мемлекеттiк қызметшiлердiң қызметтiк әдептi бұзуы осы Заңда белгiленген тәртiптiк жауаптылыққа әкеп соғады.

3. Мемлекеттiк қызметшiлердiң қызметтiк әдептi сақтауына мониторинг жүргiзу мен бақылауды әдеп жөнiндегi уәкiл жүзеге асырады. Әдеп жөнiндегi уәкiл туралы ереженi уәкiлеттi органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасының Президентi бекiтедi.

Әдеп жөнiндегi уәкiлдiң қызметiн үйлестiрудi және әдiснамалық қамтамасыз етудi уәкiлеттi орган жүзеге асырады.

1) басқа мемлекеттiк органдардың, ұйымдардың қызметiне құқыққа сыйымсыз араласуы;

2) өзiнiң лауазымдық өкiлеттiлiктерiн жеке өзiнiң не жақын туыстары мен жекжаттарының материалдық мүдделерiн қанағаттандырумен байланысты мәселелердi шешу кезiнде пайдалануы;

3) мемлекеттiк қызметке кiру және мемлекеттiк қызмет бабында iлгерiлету кезiнде заңда көзделмеген артықшылықтар беруi (тамыр-таныстық, отбасылық жақындық);

4) шешiмдердi дайындау мен қабылдау кезiнде жеке және (немесе) заңды тұлғаларға құқыққа сыйымсыз қолдау көрсетуi;

5) кәсiпкерлiк және кiрiс алумен байланысты өзге де қызметтi жүзеге асыруда кiмге болмасын Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделмеген кез келген жәрдем көрсетуi;

6) мемлекеттiк функцияларды орындау кезiнде алынған ақпаратты, егер мұндай ақпарат ресми таратылуға жатпайтын болса, жеке немесе топтық мүдде үшiн пайдалануы;

7) Қазақстан Республикасының заңнамасында жеке және заңды тұлғаларға ұсынылуы көзделген ақпаратты беруден негiзсiз бас тартуы не оны кешiктiрiп беруi, анық емес немесе толық емес ақпарат беруi;

8) Қазақстан Республикасының заңнамасында жеке және заңды тұлғалардың ұсынуы көзделмеген ақпаратты олардан талап етуi;

9) мемлекеттiк қаржылық және материалдық ресурстарды жекелеген кандидаттардың сайлау қорларына беруi;

10) ресми адамдардың лауазымдық өкiлеттiктерiн пайдалана отырып, мүлiктiк пайда, игiлiктер не артықшылықтар алу үшiн аталған адамдарға сыйлықтарды тарту етуi және қызметтiк емес қызметтер көрсетуi;

11) жеке және заңды тұлғаларға құқықтары мен заңды мүдделерiн iске асыруына ашық кедергi жасауы;

12) жеке кәсiпкерлiк субъектiлерiне қатысты Қазақстан Республикасы Кәсiпкерлiк кодексi 151-бабының 1), 2), 3), 4) және 7)тармақшаларында, 156-бабы 2-тармағының 2), 6) және 8) тармақшаларында белгiленген тексерулердi ұйымдастыру мен жүргiзуге қойылатын талаптарды өрескел бұзуы;

13) кәсiпкерлiк қызметтi жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғаларға осындай қызметтi мемлекеттiк реттеу, сондай-ақ бақылау мен қадағалау өкiлеттiктерiн беруi;

14) мемлекеттiк бақылау және қадағалау функцияларын мемлекеттiк орган мәртебесi жоқ ұйымдарға беруi;

15) жоғары тұрған немесе төмен тұрған не қызмет немесе жұмыс бабында олармен өзгеше тәуелдiлiкте болатын лауазымды адамдармен ақшалай немесе өзге де мүлiктiк сипаттағы құмар ойындарға қатысуы;

16) егер Қазақстан Республикасының заңнамасында өзгеше көзделмесе, өздерiнiң мемлекеттiк немесе соған теңестiрiлген функцияларын атқарғаны үшiн өзi оларда тиiстi функциялар атқармайтын ұйымдардан, сондай-ақ жеке тұлғалардан ақша, көрсетiлетiн қызметтер түрiнде және өзге де нысандарда кез келген сыйақыны қабылдауы.

Мемлекеттiк қызметшiнiң шотына осы адам бiлмей келiп түскен ақша, сондай-ақ ол тиiстi функцияларын осы тармақшаның бiрiншi абзацын бұза отырып атқаруына байланысты алған қаражат олар анықталғаннан кейiн екi аптадан аспайтын мерзiмде тиiстi мемлекеттiк кiрiс органына мұндай қаражаттың түсуiнiң мән-жайлары туралы түсiнiктеме ұсыныла отырып, республикалық бюджетке аударылуға жатады;

17) өздерiнiң мемлекеттiк немесе соған теңестiрiлген функцияларын атқаруға байланысты қызмет бабында өздерiне тәуелдi мемлекеттiк қызметшiлерден және өзге адамдардан жалпы қамқорлығы немесе қызмет бабында бетiмен кетушiлiк үшiн сыйлықтарды немесе көрсетiлетiн қызметтердi қабылдауы.

Мемлекеттiк қызметшi бiлмей келiп түскен, сондай-ақ ол тиiстi функцияларын осы тармақшаның бiрiншi абзацын бұза отырып атқаруына байланысты алған сыйлықтар жетi күн мерзiмде арнаулы мемлекеттiк қорға өтеусiз тапсыруға жатады, ал мемлекеттiк қызметшiге нақ сондай мән-жайларда көрсетiлген қызметтер үшiн ол республикалық бюджетке ақша аудару жолымен ақы төлеуге тиiс.

Өзiне сыйлықтар келiп түскен мемлекеттiк қызметшi жоғары тұрған лауазымды адамның келiсiмiмен оларды аталған қордан тиiстi жерде қолданылып жүрген нарықтық бөлшек сауда бағасы бойынша сатып алуға құқылы. Сыйлықтарды сатудан түскен ақшаны арнаулы мемлекеттiк қор республикалық бюджетке аударады;

18) шетелдiк те, Қазақстан Республикасының да жеке және заңды тұлғалары есебiнен мемлекетiшiлiк және шетелдiк туристiк, емдеу-сауықтыру және өзге де сапарларға шақыруларды қабылдауы, оған мыналар:

жұбайының (зайыбының), туыстарының өз есебiнен шақыруы бойынша;

егер олармен арадағы қарым-қатынастар шақырылатындардың қызметтiк iс-әрекетi мәселелерiн қозғамаса, өзге де жеке тұлғалардың шақыруы бойынша (жоғары тұрған лауазымды адамның немесе органның келiсiмiмен);

Қазақстан Республикасының халықаралық шарттарына сәйкес немесе Қазақстан Республикасының мемлекеттiк органдары мен шет мемлекеттердiң мемлекеттiк органдары арасындағы өзара уағдаластық бойынша тиiстi мемлекеттiк органдардың және (немесе) халықаралық ұйымдардың қаражаты есебiнен жүзеге асырылатын;

жоғары тұрған лауазымды адамның не органның келiсiмiмен ғылыми, спорттық, шығармашылық, кәсiби, гуманитарлық iс-шараларға қатысу үшiн ұйымдардың қаражаты есебiнен жүзеге асырылатын сапарлар, оның iшiнде осындай ұйымдардың жарғылық қызметi шеңберiнде жүзеге асырылатын сапарлар қосылмайды;

19) кредиттер, несиелер алуда, бағалы қағаздарды, жылжымайтын және өзге де мүлiктi сатып алуда Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделмеген артықшылықтарды пайдалануы.

2. Мемлекеттiк қызметшiнiң отбасы мүшелерi осы адам қызмет бабында солармен байланысты болатын шетелдiк те, Қазақстан Республикасының да жеке және заңды тұлғалары есебiнен сыйлықтарды және көрсетiлетiн қызметтердi, туристiк, емдеу-сауықтыру және өзге де сапарларға шақыруларды қабылдауға құқылы емес. Мемлекеттiк қызметшi өзiнiң отбасы мүшелерi заңсыз алған сыйлықтарды жетi күн мерзiмде арнаулы мемлекеттiк қорға өтеусiз тапсыруға және өзiнiң отбасы мүшелерi құқыққа сыйымсыз пайдаланған қызметтер құнын республикалық бюджетке ақша аудару жолымен өтеуге мiндеттi.

2. Мемлекеттiк қызметшi мүдделер қақтығысын болғызбау және реттеу жөнiндегi шараларды қабылдауға тиiс.

3. Мемлекеттiк қызметшi туындаған мүдделер қақтығысы немесе оның туындау мүмкiндiгi туралы өзiне белгiлi болған сәтте өзiнiң тiкелей басшысын немесе мемлекеттiк органның басшылығын ол жөнiнде жазбаша түрде хабардар етуге мiндеттi.

Тiкелей басшы немесе мемлекеттiк органның басшылығы мемлекеттiк қызметшiнiң өтiнiшi бойынша немесе басқа көздерден ақпарат алған кезде мүдделер қақтығысын болғызбау және реттеу жөнiндегi шараларды уақтылы қабылдауға, оның iшiнде:

1) мүдделер қақтығысы соған байланысты туындаған немесе туындауы мүмкiн мәселе бойынша мемлекеттiк қызметшiнiң лауазымдық өкiлеттiктерiн атқаруды басқа мемлекеттiк қызметшiге тапсыруға;

2) мемлекеттiк қызметшiнiң лауазымдық мiндеттерiн өзгертуге;

3) мүдделер қақтығысын жою жөнiндегi өзге де шараларды қабылдауға тиiс.

4. Мемлекеттiк қызметшi, оның тiкелей басшысы және мемлекеттiк органның басшылығы өздерiне белгiлi болған мүдделер қақтығысы жағдайларын болғызбау және реттеу жөнiндегi шараларды қабылдамағаны үшiн тәртiптiк жауаптылықта болады.

2. Мемлекеттiк қызметшiлер басқа мемлекеттiк қызметшiлер тарапынан жасалатын сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық фактiлерiнiң жолын кесуге тиiс.

3. Егер мемлекеттiк қызметшiде сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық туралы ақпарат болса, ол мұндай құқық бұзушылықты болғызбау және тоқтату жөнiндегi қажеттi шараларды қабылдауға, оның iшiнде жоғары тұрған басшыға, өзi жұмыс iстейтiн мемлекеттiк органның басшылығына, уәкiлеттi мемлекеттiк органдарға жазбаша нысанда дереу хабарлауға тиiс. Мемлекеттiк қызметшi өзiн басқа адамдардың сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға көндiру жағдайлары туралы да аталған адамдар мен органдарға жазбаша нысанда дереу хабарлауға мiндеттi.

Мемлекеттiк органның басшылығы ақпаратты алған күннен бастап бiр ай мерзiмде мемлекеттiк қызметшiнiң сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар, өзiн осы бұзушылықтарды жасауға көндiру жағдайлары туралы мәлiмдеулерi бойынша, оның iшiнде тексерулер ұйымдастыру және уәкiлеттi органдарға өтiнiштердi жолдау арқылы шаралар қабылдауға мiндеттi.

4. Мемлекеттiк органның басшылығы сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар, өзiн осы бұзушылықтарды жасауға көндiру жағдайлары туралы хабарлаған мемлекеттiк қызметшiнiң құқықтарына, бостандықтары мен заңды мүдделерiне қысым жасайтын қудалаудан қорғау жөнiндегi шараларды қабылдауға мiндеттi.

5. Мемлекеттiк қызметшiлер жеке және (немесе) заңды тұлғалардың өз құқықтарын, бостандықтары мен заңды мүдделерiн iске асыруын қиындататын әрекеттерге (әрекетсiздiкке) жол бермеуге тиiс.

6. Мемлекеттiк қызметшiге сыбайлас жемқорлық жасады деп жариялы түрде негiзсiз айып тағылған кезде ол осындай айыптауды анықтаған күннен бастап бiр ай мерзiмде оны терiске шығару жөнiндегi шараларды қабылдауға тиiс.

2. Мемлекеттiк қызметшiлердiң еңбегiне ақы төлеу мемлекеттiк қызметшiлер орындайтын жұмыстың сипатына, көлемiне және нәтижелерiне байланысты сараланып белгiленедi.

3. Мемлекеттiк қызметшiлердiң еңбегiне ақы төлеу Қазақстан Республикасының Президентi бекiтетiн Еңбекақы төлеудiң бiрыңғай жүйесi негiзiнде жүзеге асырылады.

Мемлекеттiк қызметшiлерге бонустар төлеу, материалдық көмек көрсету, сондай-ақ "Б" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерiнiң лауазымдық айлықақыларына үстемеақылар белгiлеу тәртiбi мен шарттарын Қазақстан Республикасының Президентi айқындайды.

4. Мемлекеттiк қызметшiлердiң еңбегiне ақы төлеу республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң қаражаты, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң қаражаты есебiнен жүргiзiледi.

5. Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердiң жалақысы мен оларға төленетiн басқа да төлемдер Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен индекстелуге тиiс.

6. Мемлекеттiк қызметшiлердiң лауазымдық жалақыларын белгiлеуге құқық беретiн жұмыс өтiлi Қазақстан Республикасының Президентi айқындайтын тәртiппен есептеледi.

Ескерту. 53-бапқа өзгерiс енгiзiлдi — ҚР 06.04.2016 № 484-V Заңымен (01.01.2016 бастап қолданысқа енгiзiледi).

Мемлекеттiк қызметшiлерге алғашқы және одан кейiнгi жылдардағы жұмысы үшiн жыл сайынғы ақы төленетiн еңбек демалысы тараптардың келiсiмi бойынша жұмыс жылының кез келген уақытында берiледi.

Жыл сайынғы еңбек демалысына ақы төлеу оның басталуына күнтiзбелiк үш күн қалғаннан кешiктiрiлмей, ал еңбек демалысы графиктен тыс берiлген жағдайда — берiлген күнiнен бастап күнтiзбелiк үш күннен кешiктiрiлмей жүргiзiледi.

2. Мемлекеттiк қызметшiлердiң қалауы бойынша жыл сайынғы ақы төленетiн еңбек демалыстары оларға бөлiп-бөлiп берiлуi мүмкiн. Бұл ретте жыл сайынғы ақы төленетiн еңбек демалысының бiр бөлiгi демалыс ұзақтығының күнтiзбелiк екi аптасынан кем болмауға тиiс.

3. Мемлекеттiк қызметшiлерге Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасында белгiленген тәртiппен, оның iшiнде олар жоғары оқу орнынан кейiнгi бiлiм беру бағдарламалары бойынша мемлекеттiк тапсырыс шеңберiнде оқыған жағдайда жалақысы сақталмайтын демалыс берiлуi мүмкiн.

4. Мемлекеттiк орган басшысының не жауапты хатшының, аппарат басшысының немесе Қазақстан Республикасының Президентi айқындайтын өзге де лауазымды адамның шешiмi бойынша мемлекеттiк қызметшiлер өздерiнiң келiсiмiмен жыл сайынғы немесе қосымша демалыстан шақыртылуы мүмкiн. Пайдаланылмаған демалыстың қалған бөлiгi мемлекеттiк қызметшiлерге тиiстi жылдың кез келген басқа уақытында берiледi не келесi жылғы демалысына қосылады.

2. Тұрғынжай жағдайларын жақсартуға мұқтаж мемлекеттiк қызметшiлерге жеке тұрғынжай құрылысы үшiн жер учаскелерi берiледi. Жер учаскелерiн берудiң шарттары Қазақстан Республикасының заңнамасында айқындалады.

3. Мемлекеттiк қызметшiлер және олармен бiрге тұратын отбасы мүшелерi медициналық қызмет көрсетудi тиiстi мемлекеттiк денсаулық сақтау мекемелерiнде белгiленген тәртiппен пайдаланады.

4. Мемлекеттiк орган таратылған (жойылған) жағдайда мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерге кемiнде үш жыл мемлекеттiк қызмет өтiлi болған кезде функцияларын, өкiлеттiктерiн және (немесе) штат бiрлiктерiн беретiн мемлекеттiк органның қаражаты есебiнен төрт орташа айлық жалақысы мөлшерiнде жұмыстан шығу жәрдемақысы төленедi не осы тармақта көрсетiлген жағдайларда мемлекеттiк лауазым ұсынылады.

5. Мемлекеттiк орган қайта ұйымдастырылған кезде жаңадан құрылған мемлекеттiк органның басшылығы қайта ұйымдастырылған мемлекеттiк органның мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерiне олардың бiлiктiлiгiне сәйкес мемлекеттiк лауазым ұсынады.

6. Басқа мемлекеттiк органның, оның iшiнде жойылған (таратылған) немесе қайта ұйымдастырылған мемлекеттiк органның функциялары, өкiлеттiктерi және (немесе) штат бiрлiктерi берiлген мемлекеттiк орган осы берiлген функцияларды, өкiлеттiктердi атқарған және (немесе) осы штат бiрлiктерiнде тұрған мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерге олардың бiлiктiлiгiне сәйкес мемлекеттiк лауазым ұсынады.

Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер жұмысқа орналасудан бас тартқан жағдайда жұмыстан шығарылуға тиiс. Кемiнде үш жыл мемлекеттiк қызмет өтiлi бар мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерге басқа мемлекеттiк органның, оның iшiнде жойылған (таратылған) немесе қайта ұйымдастырылған мемлекеттiк органның функциялары, өкiлеттiктерi және (немесе) штат бiрлiктерi берiлген мемлекеттiк орган төрт орташа айлық жалақысы мөлшерiнде жұмыстан шығу жәрдемақысын төлейдi.

7. Мемлекеттiк органның штат саны қысқартылған кезде қысқартылатын мемлекеттiк лауазымды атқарып отырған мемлекеттiк қызметшiге кемiнде үш жыл мемлекеттiк қызмет өтiлi болған кезде төрт орташа айлық жалақысы мөлшерiнде жұмыстан шығу жәрдемақысы төленедi.

7-1. Басқару құрылымының өзгеруi, лауазымдар атауларының өзгертiлуi, мемлекеттiк орган штатының, нақты саны қысқартылмай және (немесе) еңбек жағдайлары елеулi өзгермей, қысқартылуы мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiнiң мемлекеттiк қызметтi тоқтатуына негiз болып табылмайды.

Көрсетiлген жағдайларда мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшi Қазақстан Республикасының Президентi айқындайтын тәртiппен бұрынғы лауазымына тең дәрежелi, бұрын атқарған лауазымдық өкiлеттiктерiне сәйкес келетiн лауазымға жаңа штаттық кесте бойынша тағайындалады.

Тең дәрежелi лауазым жоқ болған жағдайда, мемлекеттiк қызметшiнiң келiсiмiмен оған мемлекеттiк органның штаттық бiрлiгiнде көзделген төмен тұрған мемлекеттiк лауазым ұсынылуы мүмкiн.

8. Мемлекеттiк қызметшi қайтыс болған жағдайда оның отбасы мүшелерiне мемлекеттiк органдағы соңғы қызмет орны бойынша үш орташа айлық жалақысы мөлшерiнде бiржолғы жәрдемақы төленедi, бұл ретте жәрдемақының мөлшерi "Қазақстан Республикасында мүгедектiгi бойынша, асыраушысынан айрылу жағдайы бойынша және жасына байланысты берiлетiн мемлекеттiк әлеуметтiк жәрдемақылар туралы" Қазақстан Республикасының Заңында белгiленгеннен төмен болмауы керек.

Ескерту. 56-бапқа өзгерiс енгiзiлдi — ҚР 06.04.2016 № 484-V Заңымен (алғашқы ресми жарияланған күнiнен кейiн күнтiзбелiк он күн өткен соң қолданысқа енгiзiледi).

Мемлекеттiк қызметшiлерге iссапарда болған уақытына тәулiкақы алуға, межелi жерге жету және керi қайту үшiн жүрiп-тұру шығыстарына, тұрғын үй-жай жалдау шығыстарына Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген кепiлдiктер мен құқық берiледi.

2. Iссапардың барлық уақыты бойында iссапарға жiберiлген мемлекеттiк қызметшiлердiң жұмыс орны (мемлекеттiк лауазымы) мен орташа жалақысы сақталады.

1) ол Қазақстан Республикасының азаматтығын жоғалтқан;

2) мемлекеттiк орган таратылған (жойылған);

3) мемлекеттiк саяси қызметшi өзiнiң кiрiстерi және өзiне меншiк құқығымен тиесiлi мүлкi туралы көрiнеу жалған мәлiметтер ұсынған;

4) Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген мiндеттер мен шектеулердi сақтамаған;

5) өзiне меншiк құқығымен тиесiлi мүлiктi сенiмгерлiк басқаруға бермеген;

6) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасаған;

7) мемлекеттiк саяси қызметшiге қатысты соттың айыптау үкiмi заңды күшiне енген;

8) мемлекеттiк саяси қызметшiнiң өкiлеттiктерiн доғару туралы жеке жазбаша өтiнiшi негiзiнде отставкасы қабылданған;

9) мемлекеттiк саяси қызметшiнi ол атқаратын лауазымға тағайындау (сайлау) құқығы берiлген лауазымды адам (орган) тиiстi шешiм қабылдаған;

10) басқа жұмысқа ауысқан;

11) сыбайлас жемқорлық қылмыс жасаған немесе сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасағаны не мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық жасағаны үшiн бұрын қызметтен шығарылған, сондай-ақ қылмыстық топ құрамында қылмыс жасаған адамды мемлекеттiк қызметке қабылдаған;

12) қылмыстық топ құрамында жасалған қылмыс туралы соған қатысты қылмыстық iстi қылмыстық қудалау органы немесе сот Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексi Ерекше бөлiгiнiң тиiстi бабында көзделген бас бостандығынан айыру түрiндегi жазаның төменгi шегiнiң мерзiмi аяқталғанға дейiн Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатқан адамды мемлекеттiк қызметке қабылдаған;

13) сыбайлас жемқорлық қылмыс жасағаны үшiн қылмыстық iс Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатылған, сондай-ақ қылмыстық топ құрамында жасалған қылмыс туралы қылмыстық iстi қылмыстық қудалау органы немесе сот Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексi Ерекше бөлiгiнiң тиiстi бабында көзделген бас бостандығынан айыру түрiндегi жазаның төменгi шегiнiң мерзiмi аяқталғанға дейiн Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатқан;

14) мемлекеттiк қызметке қабылдаудан бас тартуға негiз болып табылатын көрiнеу жалған құжаттарды немесе мәлiметтердi мемлекеттiк қызметке кiру кезiнде ұсынған;

15) егер Қазақстан Республикасының Конституциясында және заңдарында өзгеше көзделмесе, ол Қазақстан Республикасының заңында белгiленген зейнеткерлiк жасқа жеткен жағдайларда тоқтатылады.

Қазақстан Республикасының Президентi тағайындайтын мемлекеттiк саяси қызметшiлер зейнеткерлiк жасқа жеткенi бойынша өз өкiлеттiктерiн жалғастыруды Қазақстан Республикасы Президентiнiң шешiмi бойынша бес жылға дейiнгi мерзiмге жүзеге асыра алады;

16) Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген өзге де негiздер туындаған жағдайларда тоқтатылады.

Мемлекеттiк саяси қызметшiнiң өкiлеттiктерi мемлекеттiк орган қайта ұйымдастырылған, мемлекеттiк қызметшiлердiң саны немесе штаты қысқартылған, мемлекеттiк саяси лауазым мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға өзгертiлген жағдайларда да тоқтатылуы мүмкiн.

2. Отставканы мемлекеттiк саяси қызметшiнi осы мемлекеттiк лауазымға тағайындаған (сайлаған) мемлекеттiк орган немесе лауазымды адам қабылдайды немесе одан уәждi түрде бас тартады. Отставканы қабылдау немесе одан бас тарту туралы шешiм жазбаша өтiнiш берiлген күннен бастап бiр ай мерзiмде қабылданады. Отставкадан бас тартылған жағдайда саяси қызметшi қызметтiк өкiлеттiктерiн атқаруды жалғастыруға тиiс және оның қызметтен шығарылуға құқығы бар.

3. Мемлекеттiк саяси қызметшiлер Қазақстан Республикасының Конституциясында, осы Заңда және өзге де заңнамасында белгiленген негiздерде және тәртiппен отставкаға өтiнiш бередi және отставкаға кетедi.

Егер отставкаға шығу негiздерi Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделмеген болса, мемлекеттiк саяси қызметшiлер осы Заңда немесе Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасында көзделген жалпы негiздер бойынша қызметтен шығарылады.

4. Лауазымдық өкiлеттiктерiн өрескел бұзу, мемлекеттiк қызметте болуға лайықсыз терiс қылықтар жасау мемлекеттiк саяси қызметшiнiң отставкаға шығуына негiз бола алмайды, ал қызметтен шығаруға негiз болып табылады. Мемлекеттiк саяси қызметшiлердi қызметтен шығарудың негiздерi мен тәртiбiн Қазақстан Республикасының Президентi айқындайды.

1) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық не мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық жасағаны үшiн олардың жауаптылығын қарау жағдайларын қоспағанда, олардың өз қалауы бойынша қызметтен шығару туралы өтiнiш беруi;

2) басқа мемлекеттiк лауазымға орналасуы;

3) мемлекеттiк қызметте болу мерзiмiн тараптардың өзара келiсiмi бойынша бiр жылға ұзарту құқығы ескерiлiп, олардың Қазақстан Республикасының заңында белгiленген зейнеткерлiк жасқа толуы;

4) еңбек шарты мерзiмiнiң аяқталуы не Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасында және Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасында көзделген негiздер бойынша еңбек шартының бұзылуы;

5) Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде көзделген олардың өкiлеттiк мерзiмдерiнiң аяқталуы;

6) олар атқаратын мемлекеттiк лауазымдардың саяси лауазымдарға не жергiлiктi өкiлдi органдар азаматтарды Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес тағайындайтын немесе олар сайланатын мемлекеттiк лауазымдарға өзгертiлуi;

7) мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердiң өз кiрiстерi мен өзiне меншiк құқығымен тиесiлi мүлкi туралы көрiнеу жалған мәлiметтер ұсынуы;

8) Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген мiндеттердi және (немесе) шектеулердi сақтамауы;

9) өзiне заңды түрде тиесiлi ақшаны, сондай-ақ мүлiктiк жалдауға берiлген мүлiктi қоспағанда, коммерциялық ұйымдардың жарғылық капиталындағы меншiк құқығымен тиесiлi үлестердi, акцияларды (акцияны) және пайдаланылуы кiрiстер алуға әкелетiн өзге де мүлiктi сенiмгерлiк басқаруға бермеуi;

10) Қазақстан Республикасының азаматтығын жоғалтуы;

11) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасауы;

12) қылмыс не қасақана қылмыстық терiс қылық жасағаны үшiн соттың айыптау үкiмiнiң заңды күшiне енуi;

13) сыбайлас жемқорлық қылмыс жасаған немесе сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық не мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық жасағаны үшiн бұрын қызметтен шығарылған, сондай-ақ қылмыстық топ құрамында қылмыс жасаған адамды мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға қабылдау;

14) қылмыстық топ құрамында жасалған қылмыс туралы соған қатысты қылмыстық iстi қылмыстық қудалау органы немесе сот Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексi Ерекше бөлiгiнiң тиiстi бабында көзделген бас бостандығынан айыру түрiндегi жазаның төменгi шегiнiң мерзiмi аяқталғанға дейiн Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатқан адамды мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға қабылдау;

15) сыбайлас жемқорлық қылмыс жасағаны үшiн қылмыстық iстiң Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатылуы, сондай-ақ қылмыстық топ құрамында жасалған қылмыс туралы қылмыстық iстi қылмыстық қудалау органының немесе соттың Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексi Ерекше бөлiгiнiң тиiстi бабында көзделген бас бостандығынан айыру түрiндегi жазаның төменгi шегiнiң мерзiмi аяқталғанға дейiн Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестiк кодексi 35-бабы бiрiншi бөлiгi 3), 4), 9), 10) және 12) тармақтарының немесе 36-бабының негiзiнде тоқтатуы;

16) мемлекеттiк қызметке қабылдаудан бас тартуға негiз болып табылатын көрiнеу жалған құжаттарды немесе мәлiметтердi мемлекеттiк қызметке кiру кезiнде ұсынуы;

17) мемлекеттiк лауазымға тағайындалу кезiнде осы Заңда белгiленген талаптарға сай келмеуi;

18) Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген жағдайларды қоспағанда, мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға конкурстан тыс орналасуы;

19) аттестаттаудың терiс нәтижелерi;

20) осы Заңға сәйкес олардың жұмысын бағалаудың қанағаттанарлықсыз нәтижелерi;

21) мемлекеттiк қызметке кiр келтiретiн тәртiптiк терiс қылық жасауы;

22) Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде көзделген өзге де негiздемелер.

2. "А" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлерiнiң мемлекеттiк қызметтi тоқтатуына мемлекеттiк лауазымға тағайындау және мемлекеттiк лауазымнан босату құқығы бар лауазымды адамның (органның) уәкiлеттi комиссия ұсынымы негiзiнде қабылданатын шешiмi де негiз болып табылады.

3. Осы баптың 1-тармағының 7), 8), 9), 11), 12), 13), 14), 15), 16) және 21) тармақшаларына сәйкес қызметтен шығарылған мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер терiс себептермен шығарылған болып танылады

4. Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi қызметтен шығаруды мемлекеттiк органның мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға қабылдауға құқығы бар тиiстi лауазымды адамы осы Заңға сәйкес жүргiзедi.

5. Қызметтен шығарумен келiспеген жағдайда мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiнiң жоғары тұрған басшылық алдында, уәкiлеттi органға немесе оның аумақтық бөлiмшелерiне не сотқа өзiн қызметтен шығару туралы шешiмге қатысты шағым жасауға құқығы бар.

6. Мемлекеттiк саяси қызметшiлердiң, сондай-ақ мемлекеттiк органдардың мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер болып табылатын басшыларының ауысуы жаңадан тағайындалған мемлекеттiк саяси және (немесе) әкiмшiлiк қызметшiлердiң бастамасы бойынша мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiнiң атқаратын мемлекеттiк лауазымдағы мемлекеттiк қызметiн тоқтатуына негiз болып табылмайды.

11-тарау. ӨЗГЕ ДЕ МӘСЕЛЕЛЕР

1. Адамды мемлекеттiк қызметке қайта орналастыру, егер оның өтiнiшi соттың ақтау үкiмi күшiне енген не ақтайтын негiздер бойынша қылмыстық iстiң тоқтатылуы туралы қаулы шығарылған кезден бастап үш ай iшiнде берiлген болса, өтiнiш берген күнiнен бастап бiр ай мерзiмнен кешiктiрiлмей жүргiзiледi.

2. Мемлекеттiк қызметшi сот шешiмiмен мемлекеттiк лауазымға қайта орналастырылған жағдайда бұл лауазымнан осы негiз бойынша шығарылған адам үш ай iшiнде Қазақстан Республикасының мемлекеттiк қызмет саласындағы заңнамасында белгiленген тәртiппен iшкi конкурстарға қатысуға құқылы.

3. Мемлекеттiк органнан қылмыс жасағаны үшiн сотталуына байланысты қызметтен шығарылып, кейiннен ақталған және тиiсiнше мемлекеттiк лауазымға қайта орналастырылған мемлекеттiк қызметшiлерге жұмыста мәжбүрлi түрде болмаған уақыты үшiн Қазақстан Республикасының қылмыстық-процестiк заңнамасында белгiленген тәртiппен қылмыстық процестi жүргiзетiн органдардың заңсыз әрекеттерiмен келтiрiлген зиян өтеледi.

4. Мемлекеттiк қызметшiлер қызметтен заңсыз шығарылған жағдайда осыған байланысты оларға келтiрiлген нұқсан олар қызметтен шығарылған мемлекеттiк органның есебiнен толық көлемде өтелуге тиiс.

Қызметтен заңсыз шығарылған мемлекеттiк қызметшiлер бiлiктiлiк талаптарына сай келген жағдайда мемлекеттiк қызметке бұрынғы (олардың келiсiмiмен — соған тең) мемлекеттiк лауазымға қайта орналастырылады және қызметтен заңсыз шығарылғаннан кейiн қол жеткiзе алмаған барлық құқықтармен қамтамасыз етiледi. Бұл кезең мемлекеттiк қызмет өтiлiне қосылады.

1. Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi аттестаттау тәртiбiн, оның мерзiмдерiн және аттестатталатын мемлекеттiк қызметшiлердiң санаттарын айқындайтын Қазақстан Республикасы Президентiнiң шешiмi бойынша өткiзiледi.

2. Мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлердi аттестаттауды өткiзу үшiн құрамына кемiнде бес адам кiруге тиiс аттестаттау комиссиясы құрылады. Аттестаттау комиссиясын төраға басқарады.

3. Аттестаттау қорытындысы бойынша аттестаттау комиссиясы мынадай шешiмдердiң бiреуiн қабылдайды:

1) атқаратын мемлекеттiк лауазымына сай келедi және мемлекеттiк лауазымын жоғарылатуға ұсынылады;

2) атқаратын мемлекеттiк лауазымына сай келедi;

3) атқаратын мемлекеттiк лауазымына сай емес және мемлекеттiк лауазымын төмендетуге ұсынылады;

4) атқаратын мемлекеттiк лауазымына сай емес және қызметтен шығаруға ұсынылады.

4. Аттестаттау комиссиясының отырысына дәлелсiз себеппен екi рет келмеген мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер қызметтен шығарылуға ұсынылады.

5. Аттестаттаудан өтпеген және (немесе) мемлекеттiк органдарда өзге де, оның iшiнде төмен тұрған мемлекеттiк лауазымдарда мемлекеттiк қызметтi жалғастырудан бас тартқан мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметшiлер қызметтен шығарылуға тиiс.

6. Аттестаттау қорытындысы бойынша мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымын жоғарылату жоғары тұрған бос мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазым болған және мемлекеттiк қызметшi осы лауазымға белгiленген бiлiктiлiк талаптарына сай келген жағдайда конкурстық рәсiмдер өткiзiлмей жүзеге асырылады.

7. Аттестаттау комиссиясының аттестаттау қорытындысы бойынша қабылдаған шешiмi мемлекеттiк қызметшiнi жоғары тұрған мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымға ұсынуға, мемлекеттiк қызметшiнiң мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымын төмендетуге немесе оны қызметтен шығаруға негiз болып табылады.

8. Мемлекеттiк қызметшi мемлекеттiк органның басшысына, уәкiлеттi органға немесе оның аумақтық бөлiмшелерiне не сотқа аттестаттау комиссиясының шешiмiне қатысты шағым жасай алады.

1. Мемлекеттiк органдар уәкiлеттi комиссияның шешiмi бойынша шетелдiк жұмыскерлердi Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасына сәйкес жұмысқа қабылдай алады. Шетелдiк жұмыскерлер мемлекеттiк лауазымдарға орналаса алмайды және лауазымды адамдар бола алмайды.

Шетелдiк жұмыскерлердiң лауазымдарын мемлекеттiк органдар уәкiлеттi комиссияның келiсiмi бойынша белгiлейдi. Мемлекеттiк органдар қабылдайтын шетелдiк жұмыскерлер қызметiнiң сапасы үшiн дербес жауаптылық мемлекеттiк органдардың басшыларына жүктеледi.

2. Мемлекеттiк органдарға жұмысқа қабылдау кезiнде шетелдiк жұмыскерлер Қазақстан Республикасының Президентi айқындайтын тәртiппен Қазақстан Республикасы ұлттық қауiпсiздiк органдарының мiндеттi арнайы тексеруiнен өтуге тиiс.

3. Шетелдiк жұмыскерлердi тарту тәртiбiн Қазақстан Республикасының Үкiметi айқындайды.

Мемлекеттiк қызмет саласындағы халықаралық ынтымақтастық Қазақстан Республикасы уәкiлеттi органының мемлекеттiк қызметтi одан әрi дамыту мен жетiлдiруге бағытталған, шетелдiк және халықаралық ұйымдар қатысатын бастамаларға, бағдарламалар мен жобаларға қатысуы арқылы жүзеге асырылады.

Халықаралық ынтымақтастық мынадай бағыттарды қамтиды:

1) мемлекеттiк қызмет саласындағы халықаралық ұйымдарды құру және олардың қызметiне қатысу;

2) мемлекеттiк қызметшiлердi шет елдерде оқыту;

3) шетелдiк мемлекеттiк қызметшiлердi және өзге де адамдарды Қазақстан Республикасында оқыту;

4) мемлекеттiк қызмет мәселелерi бойынша бiрлескен зерттеулердi жүзеге асыру.

к қызметтi өткерудiң өзге де мәселелерi

Мемлекеттiк қызметтi өткерудiң осы Заңда реттелмеген өзге де мәселелерi Қазақстан Республикасының заңдарында, уәкiлеттi органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасы Президентiнiң актiлерiнде, Қазақстан Республикасының өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнде регламенттеледi.

Мемлекеттiк қызметтi қаржылық және материалдық-техникалық қамтамасыз ету Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiнде көзделген тәртiппен мемлекеттiк бюджеттiң қаражаты, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң қаражаты есебiнен жүзеге асырылады.

1. Осы Заң қолданысқа енгiзiлгенге дейiн "Б" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк қызметiнiң кадр резервiне алынған азаматтар "Б" корпусының мемлекеттiк әкiмшiлiк лауазымдарына "Б" корпусының кадр резервiнде болудың бiр жылдық мерзiмi өткенге дейiн конкурс өткiзiлмей тағайындалуы мүмкiн.

РҚАО-ның ескертпесi!

2-тармақты алып тастау көзделген — ҚР 30.11.2016 № 26-VI Заңымен (01.01.2017 бастап қолданысқа енгiзiледi).

2. Осы Заңның 16-бабы 7-тармағы екiншi абзацының ережелерi 2017 жылғы 1 қаңтарға дейiн қолданыста болады.

2. "Мемлекеттiк қызмет туралы" 1999 жылғы 23 шiлдедегi Қазақстан Республикасы Заңының (Қазақстан Республикасы Парламентiнiң Жаршысы, 1999 ж., № 21, 773-құжат; 2001 ж., № 13-14, 170-құжат; 2003 ж., № 4, 24-құжат; № 18, 142-құжат; 2005 ж., № 14, 61-құжат; 2007 ж., № 9, 67-құжат; № 17, 140-құжат; № 19, 147-құжат; 2009 ж., № 24, 122, 126-құжаттар; 2010 ж., № 24, 148-құжат; 2011 ж., № 11, 102-құжат; № 20, 158-құжат; 2012 ж., № 5, 36-құжат; № 13, 91-құжат; № 21-22, 123-құжат; 2013 ж., № 8, 50-құжат; № 14, 75-құжат; 2014 ж., № 1, 4-құжат; № 14, 84-құжат; № 16, 90-құжат; № 21, 122-құжат; № 22, 131-құжат) күшi жойылды деп танылсын.

Қазақстан Республикасының

Президентi

Н. НАЗАРБАЕВ

Мақаланың шыққан күні: 08.12.2017 15:29
Парақтағы соңғы өзгерістер: 08.12.2017 15:29
Қаралым саны: 661

egov.kz - мемлекеттік қызметтер және ақпарат онлайн

@2018 Ақмола облысының жұмыспен қамтуды және әлеуметтік бағдарламаларды үйлестіру басқармасы

Пошталық мекенжайы: Көкшетау қаласы, Пушкин көшесі, 23

Телефон: 8 (7162) 76-36-90

Электрондық пошта адресі: social@akmo.kz